1. خانه >
  2. حوزه‌های سیاستی >
  3. سیاست اجتماعی و فرهنگی
نویسنده
حوزه سیاستی
موضوع
استان

  • بحران ذائقه تماشاگر و دولت مهندس-  معمار

    بحران ذائقه تماشاگر و دولت مهندس- معمار

    مهرداد کاظمیان

    20 اردیبهشت 1394 ساعت 16:44

    آلفرد هیچکاک معتقد است، «اگر پرده سفید نقاشی و نیز رنگ‌ها و قلم‌موهای لازم برای این حرفه، میلیون‌ها دلار تمام می‌شد آن وقت می‌دیدید که آزادی هنری به کجا می‌کشید» (اسحاق‌پور، 1389: 90). به خاطر همین است که میان شعر، موسیقی، نقاشی و ادبیات متعالی با توده مردم و اصحاب قدرت فاصله افتاده است اما به دلیل ضرورت تامین و بازگشت سرمایه، فیلم‌سازان نمی‌توانند برای همیشه قید مشتریانشان را بزنند و نسبت به سیاست‌های فرهنگی دولت‌ها بی‌تفاوت باشند. اکثر فیلم‌سازان بیشتر دوره‌کاری خود را به فیلم‌سازی در گونه‌های موفق از نظر تجاری و بدون ریسک از نظر حساسیت‌های دولتی می‌پردازند. در واقع، همین دلایل سوزان هیوارد (1388: 202) را به این نتیجه رسانده‌است که «صنعت فیلم به جای دادن امکان رشد به ایده‌های نو همچنان به حمایت از ایده‌های موفق پیشین ادامه خواهد داد. فیلم‌سازانی که به دنبال ایده‌های نوآورانه هستند، به زودی خواهند دید که از سوی استودیوها کنار نهاده شده‌اند، رویدادی که اورسن ولز، فرانسیس فورد کوپولا و مارتین اسکورسیزی چندین بار در طی دوران فیلم‌سازی خود تجربه کرده‌اند». فیلم‌سازی در کشور ما نیز از این قاعده مستثنی نیست و فیلم‌ساز موفق ناگزیر از توجه به ذائقه مخاطب و سلیقه دولت می‌باشد. در این شرایط، مروری بر فیلم‌های پرفروش در سال‌های اخیر نشان می‌دهد، موفقیت در گیشه معمولاً برای آثاری رقم خورده که از دید متخصصان و منتقدان فاقد ارزش‌های هنری بوده است. بدین ترتیب، با توجه به ضرورت نگاه به ذائقه تماشاگر و حساسیت دولت، بیم آن می‌رود که آنچه در نهایت در سینمای ایرانی تفوق یابد، نوعی سینمای سرگرم‌کننده و فاقد ارزش‌های هنری باشد. نوشتار حاضر در پی بررسی دلایل نزول ذائقه تماشاگر سینمای ایران، ارزش هنری تولیدات سینمایی و همچنین نقش سیاست‌های هنری دولت در این امر می‌باشد.

  • ملاحظات سیاستی درباره نظارت بر آثار سینمایی

    ملاحظات سیاستی درباره نظارت بر آثار سینمایی

    ابراهیم غلامپور آهنگر

    19 اسفند 1393 ساعت 17:28

    نظارت در سینما سالیانی است که به‌عنوان یکی از موضوعات چالش‌برانگیز در نظام سیاست‌گذاری فرهنگی و هنری موردتوجه می‌باشد. اما سؤال این است که چگونه نظارت به‌عنوان یک فعالیت بیش از دیگر فعالیت‌های واقع‌شده در فرایند سیاست‌گذاری موردتوجه است. در قانون اساسی نظام جمهوری اسلامی ایران هم برای شهروندان حقوقی مترتب است و هم وظایفی برای دولت نسبت به حفظ حقوق تک‌تک افراد و نیز آحاد جامعه در نظر گرفته‌شده است. نظارت در نظام سیاسی بر همین مبنا شکل‌گرفته تا این حقوق حفظ و جاری شوند. اعمال نظارت علاوه بر این‌که به‌سوی این اهداف نهایی است، اما کارکردهای مهم دیگری در سیستم سیاست‌گذاری دارد.

  • جایگاه نگرش جامعه‌شناسی محیط‌زیستی در ایران

    جایگاه نگرش جامعه‌شناسی محیط‌زیستی در ایران

    مهدی کلاهی

    5 اسفند 1393 ساعت 16:28

    نوشتار پیش رو، بی‌تفاوتی مردم نسبت به مشکلات محیط‌زیستی و سکوت جامعه‌شناسان به این مشکلات را به چالش می‌کشد و در پایان، دو پیشنهاد برای وزارت علوم و بخش‌های علمی و اجرایی مرتبط با طبیعت ارایه می‌دهد.

  • مدیریت و سیاست‌گذاری فرصت طلایی پنجره جمعیتی در ایران

    مدیریت و سیاست‌گذاری فرصت طلایی پنجره جمعیتی در ایران

    رسول صادقی

    7 بهمن 1393 ساعت 22:13

    در ایران سیاست‌ها و برنامه‌های جمعیتی بیشتر بر پویایی رشد و تعداد جمعیت متمرکز بوده و هست و کمتر به ساختارهای سنی جمعیت، تغییرات و پیامدهای آن توجه شده است. این در حالی است که با توجه به کامل شدن فرایند گذار جمعیتی، گذارهای ساختار سنی (ASTs) اکنون مهم‌ترین مسئله جمعیت و توسعه کشور محسوب می‌شوند. بر این اساس، مقاله پیش رو با استفاده از داده‌های ثبتی و سرشماری و همچنین برآوردهای جمعیتی به واکاوی گذار ساختار‌سنی جمعیت در کشور و همچنین طرح مباحث‌سیاستی پیرامون نحوه مدیریت و مهندسی اقتصادی‌-اجتماعی «فرصت طلایی پنجره جمعیتی» می‌پردازد.

  • سیاست‌های پیشنهادی در زمینه اقتصاد سینما

    سیاست‌های پیشنهادی در زمینه اقتصاد سینما

    مهرداد کاظمیان

    5 آذر 1393 ساعت 15:43

    سینما علاوه بر جنبه هنری، دارای جنبه صنعتی نیز هست. به همین علت گاهی آن را هنر-صنعت سینما و یا صنعت سینما می‌نامند. اطلاق عنوان «صنعت» برای سینما نیز تنها بدین معنا نیست که در این هنر، از تکنولوژی‌های نرم‌افزاری و سخت‌افزاری خاصی به‌منظور تولید یک فیلم یا سریال بهره‌گرفته می‌شود، بلکه واجد این معنا نیز هست که این صنعت همچون دیگر صنایع دارای سرمایه عظیمی است که سالانه در آن در حال گردش است. سیر تکاملی صنعت سینما از بدو تولد تاکنون، در هیچ مقطعی از زمان، در کنار همه نوآوری‌های علمی و هنری، بدون پشتوانه‌ها و عوامل متعدد اقتصادی، امکان‌پذیر نبوده است؛ اما بیش از هر عامل دیگر، این تماشاگر است که در برگشت سرمایه به صنعت سینما می‌تواند اثربخش باشد؛ بنابراین، با کاهش تعداد تماشاگران سینما، سرمایه‌ی لازم به تولیدکنندگان سینما برنمی‌گردد و آشفتگی منابع مالی و انسانی، صنعت سینما را با بحران مواجه می‌کند. سینما به مردم و مشتریان خود نیاز فوری دارد زیرا تولید فیلم بسیار گران تمام می‌شود. نگاهی به سینمای ایران در سال‌های اخیر نشان می‌دهد، درحالی‌که کشور ما جایگاه قابل‌توجهی چه به لحاظ کیفی (مشارکت در جشنواره‌های معتبر) و چه به لحاظ کمی (حجم تولیدات سالانه نسبت به سایر کشورها) در تولیدات سینمایی دنیا دارد که اولاً، درفروش سالانه‌ی داخلی و جذب تماشاگر به سالن‌های سینما ناموفق است و ثانیاً، صنعت سینمای ایران از بحران اقتصادی رنج می‌برد.

  • نقد سیاست‌ها و برنامه‌های تحکیم خانواده در ایران

    نقد سیاست‌ها و برنامه‌های تحکیم خانواده در ایران

    سید محمد امین قانعی راد

    12 مرداد 1393 ساعت 13:02

    طی سالیان اخیر در جامعۀ ایران چرخشی در مبنای نظری خانواده مشاهده می‌شود. منظور از مبنای نظری خانواده، نه نظریه‌های جامعه‌شناختی و علمی، بلکه چگونگی شکل‌گیری اندیشه‌‌های اجتماعی در ذهن مسئولان، برنامه‌ریزان و بخشی از مردم است. رد پای این چرخش نظری را به‌ویژه در اسناد سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی‌ بخش عمومی از جمله در سند سامان‌دهی ازدواج؛ «اهداف و اصول تشکیل خانواده و سیاست‌های تحکیم و تعالی آن» مصوب سال 1384 شورای عالی انقلاب فرهنگی؛ قانون تسهیل ازدواج مصوب سال 1384؛ طرح ازدواج آسان و همچنین پیش‌نویس اخیر «قانون جامع جمعیت و تعالی خانواده» می‌توان ملاحظه کرد. این اسناد از سال 84 به بعد و در طول فعالیّت دولت‌های نهم و دهم نوشته و تصویب شده‌اند. ظاهراً ضرورت‌ها و آسیب‌های متعددی که در عرصه خانواده دیده می‌شود مسئولان را به سوی سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی در این عرصه سوق داده است. نکته قابل تأمل اینجاست که در درون این اسناد قانونی، مقوله خانواده و ازدواج، با واسطه یا بی‌واسطۀ مقولۀ «جمعیت» به «امور اقتصادی و سیاسی» پیوند خورده است. این فرایند به معنای غیراجتماعی و غیرفرهنگی‌کردن نهاد خانواده و ازدواج است. خانواده و ازدواج، اموری اجتماعی و فرهنگی هستند، اما در سیاست‌گذاری‌های جدید، شاهد یک نوع تغییر نگرش هستیم مبنی بر اینکه گویا آن‌ها رخدادهای اقتصادی و سیاسی هستند.

  • قانونگذاری سیمپتوماتیک  و وسوسه سیاستمدار دانشمند؛ به بهانه تصویب کلیات طرح « افزایش نرخ باروری و پیشگیری از کاهش رشد جمعیت کشور »

    قانونگذاری سیمپتوماتیک و وسوسه سیاستمدار دانشمند؛ به بهانه تصویب کلیات طرح « افزایش نرخ باروری و پیشگیری از کاهش رشد جمعیت کشور »

    هادی سلیمانی قره‌گل

    23 تیر 1393 ساعت 16:20

    هفته اول تیرماه کلیات طرح « افزایش نرخ باروری و پیشگیری از کاهش رشد جمعیت کشور» پس از اظهار نظر موافقان و مخالفان، به تصویب نمایندگان مردم در مجلس شورای اسلامی رسید.
    انتقادات و ملاحظات آشکار و عمده‌ای در خصوص این طرح وجود دارد که طی روزهای اخیر به‌کرات از سوی کارشناسان مطرح شده است. با اینحال آنچه که برای متن حاضر اهمیت دارد منطق تدوین و تصویب قوانین اینچنینی در نظام سیاست‌گذاری کشور است؛
    نحوه طرح مسئله، تدوین و نگارش این طرح، مذاکرات شکل‌گرفته و در نهایت تصویب آن، فرآیندی نهادمند و امری آشنا برای کسانی است که امور مجلس را پیگیری می‌کنند، و مهم‌تر از همه به مثابة سمپتوم و نشانه‌ای معنادار، دارای ظرفیت مناسبی برای فهم و گریز به عقلانیت ناکارآمد در نظام قانون‌گذاری موجود است. اشاره به موضوع این طرح، صرفاً بهانه‌ای برای پرداختن به این امر است که در درون چه وضعیتی چنین طرحی تدوین و تصویب می‌گردد.