1. حوزه‌های سیاستی
  2. >
  3. سیاست خارجی
  4. >
  5. روابط خارجی و دیپلماسی عمومی
  6. >
  7. همسایگان

نوع مطلب: خلاصه سیاستی

5 مهر 1395 ساعت 11:26 شماره مسلسل: 3300241

جهان اسلام و تنش ایران و عربستان

جهان اسلام و تنش ایران و عربستان

درگیر شدن ایران و عربستان در چالشی فراگیر و فرساینده به نحو مطلوبی منافع آمریکا و اسرائیل را تأمین خواهد کرد و ظرفیت‌های عظیم این دو کشور را که قاعدتاً بایستی در خدمت توسعه و آبادانی جهان اسلام باشد؛ به تحلیل خواهد برد.

رابطه ایران و عربستان با اعلام قطع روابط دیپلماتیک از طرف کشور عربستان وارد مرحله نوینی شده است. وجود تضاد منافع منطقه‌ای ایران و عربستان در طی چند سال گذشته در سطوح مختلف منطقه‌ای و بین‌المللی که با حمله عده‌ای خودسر به سفارت عربستان در تهران به اوج خود رسیده بود از جمله مهم‌ترین دلایل وضعیت فعلی رابطه بین ایران و عربستان است. از جمله دلایل مهم دیگر می‌توان به سرانجام رسیدن کشمکش دوازده ‌ساله بین ایران و قدرت‌های غربی بر سر مسئله هسته‌ای اشاره کرد که موجب شد معادلات به ضرر عربستان تغییر پیدا کند. کما اینکه در مراحل مختلف مذاکرات شاهد بودیم که عربستان به طرق مختلف سعی داشت جلوی این توافق را بگیرد ولی موفق نشد. احساس شکستی که عربستان در این موضوع پیدا کرد در تشدید مسائل و مشکلات بعدی بین ایران و عربستان نقش مؤثری داشت. بی‌تردید ایران و عربستان دو کشور بسیار مهم جهان اسلام هستند که نقش بی‌نظیری در تحولات بین‌المللی به‌طور عام و در سطح جهان اسلام به‌طور خاص بر عهده ‌دارند. اگر از انگاره‌های ایدئولوژیکی فاصله بگیریم و از منطق آمریکا و اسرائیل به روابط ایران و عربستان نگاه کنیم مطمئناً درگیر شدن این دو کشور مهم در چالشی فراگیر و فرساینده به نحو مطلوبی منافع آنها را تأمین خواهد کرد و ظرفیت‌های عظیم این دو کشور که قاعدتاً بایستی در خدمت توسعه و آبادانی جهان اسلام باشد را به تحلیل خواهد برد. بی‌تردید با مرگ عبدالله در عربستان و روی کار آمدن حاکمان جدید که از قضاء تجربه چندانی در زمامداری ندارند موجب شده که عربستان چهره کشوری پرخاشگر را به نمایش بگذارد، این موضوع از طبیعت روحیه آرمان‌گرایانه تصمیم گیران جوان این کشور ناشی می‌شود و تا واقعی شدن برداشت‌های ذهنی آنان از تحولات سیاسی بین‌المللی طبعاً شاهد موضع‌گیری‌های غریب از سوی دولتمردان این کشور خواهیم بود ولی به‌طور حتم روبرو شدن با واقعیت‌های روابط بین‌الملل از این آرمان‌گرایی خواهد کاست. از همین زاویه کنشگران سیاسی و اجتماعی بایستی از هرگونه اقدامی که باعث جدایی عربستان از جهان اسلام شود پرهیز نمایند. جمهوری

تعمیق تنش بین دو کشور ایران و عربستان در مقطع کنونی فراتر از ظرفیت منطقه و جهان اسلام است

اسلامی ایران با سابقه تمدنی سه‌هزارساله و وجود دیپلمات‌های مجرب و کارکشته نیازی به وارد شدن در لفاظی‌های بیهوده ندارد. تعمیق تنش بین دو کشور ایران و عربستان در مقطع کنونی فراتر از ظرفیت منطقه و جهان اسلام است؛ به نظر می‌رسد که خسارت‌های ناشی از وجود تنش بین این دو کشور مهم جهان اسلام آن‌چنان سنگین است که ضرورت آغاز گفتگوهای دو طرف را بدون هیچ‌گونه قید و شرطی مضاعف کرده است. تعلل در این مهم موجب خواهد شد که عربستان به‌مرور از جهان اسلام جدا شود و در دامن اسرائیل و آمریکا قرار بگیرد کما اینکه در طی یک سال گذشته ارتباطات پنهانی آن کشور با اسرائیل در حال گسترش است و بعضاً ابایی هم از علنی شدن آن ندارند و نتیجه مختوم این سیاست مشروعیت بخشی به رژیم غاصب صهیونیستی است کاری که ده‌ها دستگاه سیاست خارجی آمریکا در اجرایی کردن آن ناکام مانده بود ولی اکنون روند به‌سوی عادی شدن روابط کشورهای عربی با اسرائیل پیش می‌رود و مسیر تحولات پیش رو قبل از آن‌که تأمین‌کننده منافع جهان اسلام باشد بیشتر به نفع جبهه اسرائیلی-آمریکایی است که عربستان هم خواسته و یا ناخواسته در بازی طراحی‌شده قرار گرفته است. سیاست‌گذاران سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران هم بایستی در این خصوص با نگاهی عمل‌گرایانه و انعطاف‌پذیر مساعی خود را برای بازگشت آرامش در روابط بین ایران و عربستان به‌کار گیرند که صلاح جهان اسلام در این است ولا غیر. ضرورت تقویت محور مقاومت و به سرانجام رسیدن مسئله سوریه به نفع مردم آن کشور و حل‌وفصل مشکلات یمن در گرو ارتباط مناسب بین کشورهای اسلامی مخصوصاً ایران و عربستان به‌عنوان دو عنصر تأثیرگذار است. در فضای آشفته و پر از تنش منطقه منافع ملی ایران حکم می‌کند تا حد ممکن روند تخاصم‌زایی بین کشورهای اسلامی را متوقف و جای خود را به همکاری و تفاهم بدهد. ما یک‌بار تجربه مثبت نرمش قهرمانانه در سیاست خارجی و به‌ویژه در بحث هسته‌ای و مذاکره با جهان غرب را داشته‌ایم حال تکرار این مهم در احیاء روابط کشورهای اسلامی موجب خواهد شد که توان کشورهای مهم اسلامی به‌جای خنثی‌سازی و اقدامات فرسایشی در جهت هم‌افزایی و همکاری بینابینی متمرکز شود. به تحلیل رفتن منابع و توان کشورهای اسلامی جزء برای اسرائیل و آمریکا هیچ نفعی را عاید کشورهای مسلمان نخواهد کرد. برخورد قاطع و بدون اغماض با عاملین حمله به سفارت عربستان و اعلام عمومی آن و همچنین اطمینان بخشی به دولت عربستان مبنی بر اینکه جمهوری اسلامی ایران به‌هیچ‌وجه قصد نادیده گرفتن منافع منطقه‌ای عربستان را ندارد و همچنین تسهیل در گفتگوهای طرف‌های درگیر در یمن و عربستان می‌تواند آغاز خوبی برای از سرگیری روابط باشد.

استفاده از مطالب با ذکر منبع آزاد است.
متون سیاستی منتشر شده در شمس، بیانگر دیدگاه نویسندگان بوده و لزوما نظر این شبکه نیست.

نظرات

  • مخاطبان گرامی، برای انتشار نظرات لطفا نکات زیر را رعایت فرمایید:
  • 1- نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
  • 2- نظرات حاوی مطالب کذب، توهین یا بی‌احترامی به اشخاص، قومیت‌ها، عقاید دیگران، موارد مغایر با قوانین کشور و آموزه‌های اسلامی منتشر نمی‌شود.
  • 3- نظرات پس از ویرایش ارسال می‌شود.
با تشکر، نظر شما پس از تایید در سایت نمایش داده می‌شود.